Linux en hardware

JANUARI 2018

een summier overzicht

 

Koen Wybo

Welke LINUX-laptop/desktop/server je nu precies kan kopen is niet altijd evident...

 

Parameters bij keuze: 

  • kennis linux
  • tijd
  • geld
  • persoonlijke wensen en voorkeuren
  • knutselvaardigheid
  • enz. 

Inhoudsopgave

 

1. Uitspenderen

2. Zelf aan het werk

  1. legoblokjes
  2. binnen/buiten - zeker/onzeker
  3. stappenplan

 

UITSPENDEREN

 In de betekenis van zowel: laat een ander het maar doen en ik heb een ruim budget

Aan te raden voor laptops en mini-pc's. 

Desktop kun je gemakkelijker zelf samenstellen. 

Disclaimer

 

Gewoon op de hoogte brengen van het aanbod.

Geen kwaliteitsbeoordeling of aanprijzing van de aanbieders. 

Binnenland

Guy Duportail in Gavere: https://www.ubuntushop.be

Diverse laptops en desktops, veel distributiekeuze, multi-seat-pc, enz. 

 

Ichtegem: https://www.linuxcomputers.be

Diverse laptops en desktops, mini-nuc

 

merk-pc:

dell http://pilot.search.dell.com/linux

 

Buitenland

 

Nederland

Duitsland

Frankrijk

Brexitland

Amerika

Nederland

 

https://www.ikbenstil.nl

https://vandervlis.nl/producten.html

 https://laptopzelfsamenstellen.nl/

 

 Er zijn diverse websites waar je een desktop zonder besturingssysteem kan laten maken. 

 

Duitsland

 

https://www.linux-onlineshop.de

https://www.cirrus7.com   Komt met eigen mini-pc's met veel configuratie-opties

https://www.ixsoft.de/  heeft zich toegespitst op linux-only hardware

https://www.tuxedocomputers.com/

https://www.thomas-krenn.com  : geen laptops wel workstations, mini-pc's, servers

Frankrijk

 

https://www.linux-shop.fr/

http://store.nivara.fr/12-ordinateurs-linux-piqo  : enkel mini-pc's

 

Aan te raden:

https://bons-vendeurs-ordinateurs.info/

Wie levert er correct en levert men ook in het buitenland...

 

Brexit-land (rekent in ponden!)

 

Slechts 1 gevonden die ook azerty levert: https://starlabs.systems

 

Eervolle vermelding maar geen azerty:

https://www.entroware.com

http://linuxcertified.com

https://junocomputers.com/

 

Amerika (dollars en Qwerty!)

 

Purism

https://puri.sm

laptops met nadruk op privacy en security. Enkel hardware die volledig wordt ondersteund vanuit de linux-kernel en doet geen beroep op niet-vrije drivers of software.

System76

https://system76.com

verdeelt zowel desktops, laptops als servers. System76 komt met een eigen distributie: Pop OS

 

Amerika

 

Zareason

http://zareason.com/

Ruim assortiment aan zowel desktops, laptops als servers

eindconclusie

 

Ja er zijn genoeg aanbieders van linux-laptops en -pc's

Zoek niet enkel in Belgiƫ en koop online.

 

Merk-pc's: Dell (en af en toe ook lenovo)

 

Zelf aan het werk

 

Probleem: Er is heel wat hardware...

Mijn excuuszin om aan te geven dat elke configuratie uniek is,

dat ik ook niet alles weet... maar dat je heel wat kan opzoeken. 

Fundamentele legoblokjes 

Tip 1: KERNEL! (en de rest zijn servers of subsystemen...)

Tip 2: vermijd `gesloten' hardware waarvan de code van de drivers niet wordt vrijgegeven.

Tip 3: hardware ouder dan 6 maand en indien mogelijk: gecertifieerde hardware (ubuntu: https://certification.ubuntu.com/)

Kernel

 

Werkwijze

 

  • Van binnen in de pc naar randapparatuur
  • van '99% procent zeker' tot 'hmm, zou ik toch mee oppassen'.

100 % zeker

 

  • voeding: heeft niets met linux te maken wel met je moederbord. 
  • koeler en fans: heeft niets met linux te maken, wel met je moederbord en systeemkast. 

Moederbord

Werkt altijd maar sommige nieuwe technologieƫn kunnen nog niet door de kernel ondersteund worden.

Grootste probleem: UEFI (hebben we vorig jaar gezien)

 

CPU  

 

Intel en AMD : geen problemen. Volg tip 1 en tip 3!

patches voor fouten in processoren: intel-microcode en AMD-microcode

 

ARM en powerpc: kies de juiste installatie-iso bij je distributie.

Meest ondersteunde CPU's: debian

GPU

 

Volg Tip 1 en tip 3! 

INTEL: geen problemen

AMD: nieuwste threadripper:  vanaf kernel 4.15, installeer ook firmware-amd-graphics

Grafische kaarten via pci-express

 

Goed en minder goed: elke grafische kaart is VGA-compatibel wat dus betekent dat je minimaal een terminal ter beschikking hebt

 Alle toeters en bellen: zie "oppassen..."

SATA harde schijven

 

  • formatteer met een linux-bestandssysteem als ext4.
  • Opstartbaar: zie UEFI vorig jaar.
  • NTFS-ondersteuning nodig? Installeer ntfs-3G.
  • SSD: let op voor wearing (idem bij MS Windows)
  • RAID: algemene tip: hardwarecontroller.

Randapparatuur 99% zeker

 

  • standaard muizen en toetsenborden (gaming?)
  • externe harde schijf (usb)
  • monitor: struikelblok is meestal grafische kaart

 

 

Oppassen! Grafische kaarten

 

  • NVIDIA: Linus Torvalds op: https://www.youtube.com/watch?v=iYWzMvlj2RQ 
  • Om te nuanceren: nouveau biedt 2D-ondersteuning.
  • NVIDIA binaire bestanden kun je op heel veel linuxdistro's installeren: RTFM.
  • Voor Debian https://wiki.debian.org/NvidiaGraphicsDrivers

 

 

Oppassen! Grafische kaarten 

 

  • AMD: nieuwe modellen kennen een integratie in linux-kernel! Installeer ook firmware-amd-graphics. Voor oudere modellen: RTFM

 

OPPASSEN! GRAFISCHE KAARTEN

 

  • Tot op heden: X-server om grafische kaart, monitor, muis en toetsenbord aan te sturen: https://www.x.org/wiki/Projects/Drivers/ Is automatisch ingesteld kan ook manueel.
  • Grafische programmatjes om te configureren in alle grote DE's
  • terminal: xrandr is uiterst krachtig
  •  
  • Toekomst WAYLAND.  Voorlopig pech voor Nvidia-binair...

Oppassen! grafische kaarten

 

  • Zoek in de softwarelijst naar Xorg!
  • Naast de juiste drivers is er ook competitie over 3D: OpenGL versus Vulcan. 

Oppassen! netwerk

 

Vast: werkt meestal. Anders is er firmware beschikbaar

 

Draadloos: veel werkt, niet alles.  Meestal firmware beschikbaar. Naast driver is ook wpa2-ondersteuning belangrijk. 

Oppassen! Geluidskaarten

 

  • Veel eindgebruikerskaarten werken.
  • Professionele kaarten: geen zicht op.
  • Subsysteem in kernel: ALSA. Terminal: alsamixer
  • Pulseaudio-server: verschillende front-ends

Oppassen! Printers

 

Oppassen! Tv-kaarten

 

Systematische aanpak

 

  1. Analyseren
  2. Uitvoeren / Installeren linux
  3. Evalueren
  4. Bijsturen

 

Analyse

 

 

extra analyse

 dmidecode

lspci -v

dmesg of journalctl -b

lsmod en vervolgens modinfo

find /lib/modules/`uname -r` -name "*pci*"

hwinfo

Uitvoeren / installeren

 

  • Debian-TIP: gebruik de non-official ISO
  • na installatie sectie contrib en non-free activeren
  • installeren van extra firmware (indien nodig) en intel-microcode (of amd-microde)
  • indien nodig : nvidia-binaire drivers.
  • insmod en rmmod en blacklisting

Evalueren en Bijsturen

Upgrade je kernel binnen je eigen distributie 

of

Bouw je eigen kernel: https://www.cyberciti.biz/faq/debian-ubuntu-building-installing-a-custom-linux-kernel/

http://pci-ids.ucw.cz/read/PC/

https://git.kernel.org/pub/scm/linux/kernel/git/stable/linux-stable.git