2.1. Linux: eerste ontmoeting

Wat is linux? Het is moeilijk om in enkele zinnen de complexiteit van mee te geven. Het gaat immers niet enkel om computertechnologie. Linux is meer dan dat. Belangrijke fundamenten zijn immers ook de mensen die software schrijven, gemeenschappen van programmeurs, licentie en ja zelfs filosofie. Zonder notie van deze fundamenten kun je niet begrijpen hoe zich ontwikkelt en waarom bepaalde keuzes worden gemaakt. In dit hoofdstuk krijg je een overzicht van het ‘eco-systeem’ van linux. Heel wat details zijn weggelaten zodat je die gegevens krijgt die je toelaten vlot te navigeren in linux-land.

Heel wat mensen beginnen hun zoektocht naar linux niet met een boek of cursus maar heel eenvoudigweg met een zoekopdracht op internet. Dit leidt niet altijd tot 1 mooie afgebakende definitie van wat is. Woorden als kernel, shell, desktop-omgeving, vrije software en distributie kom je vaak tegen en worden door elkaar gebruikt of aan elkaar gelijk gesteld. Uiteraard zijn dit vaak onhandige woordkeuzes maar verwijzen deze verschillende begrippen naar verschillende facetten van het linux-ecosysteem.

Het is goed het begrip vanaf het begin af te bakenen. We stellen drie basisthema’s voor die vervolgens dieper worden uitgewerkt. Als eerste hebben we het over licenties. Deze scheppen de voorwaarden, afspraken om tot GNU/linux te komen. De software is het heel concrete werk die de programma’s en het besturingssysteem op zich daadwerkelijk scheppen. Als laatste heb je de distributie als een kanaal om bij jou te brengen.

2.1.1. Vrije licentie

Het klinkt misschien gek om als eerste belangrijkste punt in de licentie aan te halen. Nochthans heeft dit gelijkenissen met commerciële besturingssystemen als Microsoft Windows of Mac OSX. Vooraleer je aan de slag kunt gaan, ben je altijd verplicht om akkoord te gaan met hun licentie. Als je deze weigert, wordt de installatie afgebroken. Waarom is ook voor commerciële producenten deze licentie dan zo superbelangrijk? Licenties bepalen de verhoudingen tussen producenten en ‘consument’, gebruikersvoorwaarden, eigendoms- of huurrechten, garantie en in gebreke stelling, kostprijs, enz. Dit klinkt allemaal saai en vervelend maar komen pas echt op de voorgrond als één van de partijen zich benadeeld voelt en beslist om er een rechtzaak van te maken.

Linux bedient zich graag van een vrije licentie. Hiervan zijn er tientallen beschikbaar maar er is er één die in het oog springt: GPL.

2.1.1.1. GPL: free as in freedom

In de jaren tachtig was de voorganger van linux : UNIX langzamerhand aan het commercialiseren. Een eens vrij ontwikkeld besturingssysteem aan Amerikaanse universiteiten werd ‘Big Business’. Naast het vragen van een prijs werd ook de programmeercode meer en meer een bedrijfsgeheim. Deze geslotenheid en commercialisering van wat in zijn ogen vrij zou moeten zijn voor iedere gebruiker, stootte Richard Stallman zozeer tegen de borst dat hij besloot actie te ondernemen. Hij richtte in 1984 de “Free Software Foundation”, de FSF op. Stallman stelde de GPL of General Public License op waaraan ‘free software’ dient te voldoen. Kort geschetst: Vrije software kent vrijheden toe:

  • de vrijheid om het programma te gebruiken voor elk doel (vrijheid 0).
  • de vrijheid om de manier waarop het programma werkt te bestuderen, en om het aan te passen aan je behoeften. Beschikbaarheid van de broncode is hiervoor noodzakelijk (vrijheid 1).
  • de vrijheid om het programma te verspreiden, zodat je je naasten kan helpen (vrijheid 2).
  • de vrijheid om het programma te verbeteren en daarna te verspreiden, zodat de hele gemeenschap er voordeel uit kan halen. Hiervoor is beschikbaarheid van de broncode eveneens noodzakelijk (vrijheid 3).

Vrije software is -hoe vreemd het ook klinkt- per definitie gelicensieerde software. Om software vrij te houden heb je in de huidige samenleving nood aan een vrije licentie die je kan afdwingen in een rechtbank. Het essentiële verschil tussen de producten van de FSF en die van de commerciële bedrijven is nadrukkelijk niet dat de FSF-software per definitie gratis zou moeten zijn. In tegenstelling tot wat veel mensen denken wordt er over het verkopen van de software niets bepaald in de legale definitie van het “GNU copyleft” (een parodie op copyright). Maar wel is iedereen verplicht om de broncode van de betreffende software altijd mee te leveren en geen beperkingen te leggen op de verdere verspreiding ervan. Het woord “free” moet hier dan ook worden gezien zoals in de uitdrukking “free speech”, niet “free beer”. Om Richard Stallman zelf aan te halen: “Een programmeur mag best geld verdienen. Hij en zijn gezin moeten goed kunnen eten als ieder ander, maar hij hoeft dat niet elke dag in een driesterrenrestaurant te doen.”

Voor alle duidelijkheid: vrije software is - hoewel meestal gratis - niet gelijk aan freeware of shareware. Bij deze laatste wordt de broncode immers niet meegegeven, is het niet mogelijk om deze aan te passen.

2.1.1.3. Open Source: werkmethode

Bruce Peerens startte de term Open Source als een ‘praktische’ aanpak van Vrije Software. Gnu en vrije software is OK maar men moet ook in de praktijk kunnen werken met elkaar. Daarom stelt men meestal dat waar bij vrije software de klemtoon ligt op het morele karakter van software voor iedereen, wil open source vooral gewoon aan de slag gaan zonder daarom altijd naar de morele (of immorele) intenties van een medewerker te kijken. In de praktijk echter komen ze heel goed overeen.

Bruce Peerens stelt enkele voorwaarden aan Open Source software:

  • De licentie mag niemand verbieden de software gratis weg te geven óf te verkopen.
  • De broncode moet met de software meegeleverd worden of vrij beschikbaar zijn.
  • Wederverspreiding van afgeleide werken en aangepaste versies van de software moeten toegestaan zijn.
  • Licenties mogen vereisen dat aanpassingen alleen als patch verspreid worden.
  • De licentie mag niet discrimineren tegen gebruikers(groepen).
  • De licentie mag niet discrimineren tegen gebruiksomgeving van de software.
  • De rechten verbonden aan het programma moeten opgaan voor iedereen aan wie het programma gedistributeerd wordt.
  • De rechten verbonden aan het programma moeten niet afhangen van softwaredistributies waarvan de software een onderdeel is.
  • De licentie mag niet verlangen dat andere software die samen met de software verspreid wordt onder dezelfde licentie valt.
  • Geen van de bepalingen van de licentie mag slaan op een bepaalde technologie of interface-stijl.

2.1.2. Software

De licentie vormt de verbindende factor bij linux. Alle software hanteert immers één of andere vrije licentie. Zo biedt een distributie als Debian exclusief vrije software aan. Als je verder op zoek wil gaan naar een gemeenschappelijke deler dan kom je wat bedrogen uit. Hoe software georganiseerd wordt in kun je het best omschrijven als een ‘eco-systeem’. Het vormt een los-vast geheel van individuen, groepen, bedrijven die samen met elkaar, tegen elkaar, opbouwend of afgesplitst software maken en aanbieden. Vergelijk het met een wilde tuin waarin spontaan bepaalde planten groeien: de één overvloedig aanwezig, de ander de schaduw afnemend, sommige projecten zijn ten dode opgeschreven en andere worden nieuw leven ingeblazen door een nieuwe groep. In het ecosysteem zijn er ook meerdere applicaties voor dezelfde functionaliteit voorhanden. Zo zijn er naast diverse mediaspelers ook diverse desktopomgevingen waaruit je vrij kunt kiezen. In is er echter maar 1 kernel.

2.1.2.1. Kernel

Ieder besturingssysteem beschikt over een kernel. De kernel zorgt voor de correcte werking van hardware, het verzorgt essentiële taken zoals geheugenmanagement, scheduling om taken te verdelen over de processortijd, en communicatie met de hardware via device drivers. Het is de bemiddelaar tussen hard- en software. De kernel is misschien wel het meest actieve deel in elke computer en toch kent de gemiddelde gebruiker er nauwelijks het bestaan van. In zijn oorspronkelijke betekenis en strikt gesproken is de naam van de kernel. Er is maar 1 linuxkernel die ontwikkeld wordt onder leiding van Linus Torvalds. Je kan de kernel altijd gratis downloaden van http://www.kernel.org. Gemiddeld komt er om de drie maand een nieuwe up-to-date kernel uit.

2.1.2.2. Interface: shell

Interface is de wijze waarop de communicatie tussen de pc en de gebruiker wordt opgezet. Dit was tot in 2010 het scherm, muis, en toetsenbord. Vanaf 2010 kwam er touch bij en werd er een omgeving opgezet waar het gemakkelijk was om met de vingers te bedienen. Met de shell gaan we eventjes terug in de tijd waarin er primair twee interface-elementen waren: scherm en toetsenbord. Deze interface is tot op vandaag in aanwezig als een uiterst krachtige manier om met de computer te interageren. Zo kun je mappen aanmaken, tekstdocumenten opstellen, je systeem configureren, enz. maar dit alles in een niet-grafische omgeving en met commando’s. De shell is een krachtige ‘interface’ die genoeg heeft aan toetsenbord en monitor om tot een interactie met de gebruiker te komen. Let echter op: sommigen verwarren een shell met linux. Maar uiteraard is dit niet gelijk aan elkaar. Om het nog wat moeilijker te maken: er is niet 1 maar er zijn meerdere van deze shells voorhanden. De meest gebruikte is genaamd Bash maar er is ook dash, tcsh, zsh, enz.

2.1.2.3. Interface: grafische omgevingen

Elk deftig besturingsysteem biedt vandaag een gebruiksvriendelijke interface aan. Met de muis aanwijzen, klikken en slepen, vensters maximaliseren en minimaliseren, iconen en taakbalk. Dat vindt iedereen evident. Commerciële besturingssystemen worden geleverd met 1 grafische desktopomgeving. Linux beschikt over meerdere desktopomgevingen. De meest bekende zijn: GNOME, KDE, XFCE4, Unity, MATE, enz. Deze namen hoor je regelmatig terugkomen op internetfora. Minder bekend zijn DE’s als Enlightenment, Openbox, FVWM, Trinity, ROX, enz. Je hebt lichtgewicht windowmanagers die enkel maar de plaatsing en de decoraties regelen van de vensters, knopjes, taakbalken, menu’tjes, pictogrammen op je desktop. Desktopomgevingen bieden heel wat meer aan: naast het plaatsen van venstertjes wil een DE een complete, all-round productieve omgeving aanbieden. Zo bieden GNOME en KDE ook een eigen emailprogramma, browser, officepakket, configuratietools, bestandsbeheerder, ... aan. Alle grafische omgevingen die gepresenteerd worden, zijn te installeren op Debian.

2.1.2.3.1. GNOME

GNOME is een acroniem voor GNU Network Object Model Environment. Ooit opgestart als tegenwicht voor KDE (die eind jaren 90 nog niet onder een vrije licentie te verkrijgen was) is het uitgegroeid tot één van de meest populaire werkomgevingen voor Het is de standaard-desktopomgeving van Debian.

GNOME is sedert versie 3, gelanceerd in 2011, afgestapt van het typische bureaublad met taakbalk. In de plaats is een moderne interface gekomen die heel gemakkelijk met sneltoetsen en muis (in deze volgorde) als met touchscreen te bedienen is. GNOME heeft altijd gestaan voor een minimalistische interface die vlot te bedienen is en waar zoveel mogelijk overbodige menu’s worden verborgen. Je krijgt een strakke interface met een unieke workflow die -eenmaal onder de knie- je een snellere interface levert.

GNOME is een volledig vrije omgeving. Niet enkel vrij te gebruiken maar ook vrij om zelf aan de slag te gaan met de broncode. GNOME omvat zowel een werkomgeving voor de eindgebruiker als diverse grafische bibliotheken en tools voor ontwikkelaars. Het wordt ondersteund door commerciële bedrijven als RedHat, enz. Het is dan ook niet te verwonderen dat ook zij GNOME als hun standaardwerkomgeving promoten.

GNOME is een desktopomgeving en kent dus een eigen ‘arsenaal’ aan programma’s. Een kleine greep uit de belangrijkste programma’s:

  • Ekiga: een videoconferentietoepassing ook geschikt voor voIP.
  • Epiphany: webbrowser (kun je vervangen door Mozilla-Firefox of Google Chrome)
  • Evince: bekijken van PDF, PostScript, DVI en andere
  • Evolution: email, agenda, taken, adressen
  • Gedit: editor voor tekst met diverse handige plugins
  • Bestanden: bestandsbeheer (vroeger ook nautilus genoemd)
  • Rhythmbox: muziekbeheerder
  • Video: mediaspeler voor diverse audio- en videoformaten
  • Cheese: webcam
  • Sound-Juicer: muziekcd’s beluisteren en rippen naar diverse formaten.
  • Gnome spellen: sudoku, kaarten, enz.
  • Enz.

2.1.2.3.2. KDE

Het KDE-team ontwerpt een vrije een gebruikersvriendelijke grafische desktop met een wijde variatie aan applicaties voor communicatie, werk, educatie, multimedia. KDE is gebaseerd op het ‘oude’ concept van desktopomgeving: bureaublad met taakbalk en startknop.

Net zoals bij GNOME kent ook KDE een ontwikkelplatform: QT. De Qt-bibliotheek (ontwikkeld door een commercieel bedrijf: QT Company en nu een onderdeel van Digia) is de basis waarop KDE bouwt. Andersom wordt de ontwikkeling van Qt ook door KDE beïnvloed.

Een aantal KDE-programma’s:

  • Dolphin: bestandsbeheerder
  • Kontact: een volledige PIM-suite bestaande uit e-mail, adresboek, agenda, notities, etc.
  • Calligra: een razendsnel officepakket, dat enkele handige extra’s kent ten opzichte van Libreoffice.org en vanaf versie 1.5 ook volledig de ODF-standaard gebruikt als documentsindeling. Naast tekstverwerking, rekenblad, presentaties, database kent het ook programma’s om te mindmappen, epubs aan te maken, planning op te stellen, flowcharts aan te maken, foto’s bewerken.
  • Kopete: instant messaging
  • Amarok: krachtige audio-speler met een indrukwekkende lijst aan mogelijkheden
  • Digikam: foto’s beheren
  • Een aantal indrukwekkende educatieve programma’s, zoals KStars en Kig. Het aantal breidt continu uit.
  • K3b: een volledig cd-dvd-bluray brandprogramma
  • Een groot aantal krachtige gereedschappen voor het werken met tekst, multimedia en afbeeldingen.

2.1.2.3.3. Cinnamon

Cinnamon is de standaard 3D-desktopomgeving voor de linuxdistributie Mint dat voor zijn onderliggende bibliotheken en programma’s een beroep doet op GNOME3. De interface is eerder klassiek te noemen: paneel, startknop, enz. Cinnamon / Mint is in een razendsnel tempo bezig om eigen applicaties te ontwikkelen. Daarvoor doet men vooral een beroep bij het bestaande programma’s. Wat opvalt is Nemo: bestandsbeheer gebaseerd op Bestanden van GNOME en diverse applets en desklets: diverse kleine programma’s met beperkte functionaliteit om de desktop-ervaring op te waarderen.

2.1.2.3.4. Xfce4

Xfce4 is een lichtgewicht desktopomgeving: ideaal voor de oudere of langzamere machines of machines met beperkte hoeveelheid geheugen. De configuratie wordt volledig met de muis bestuurd en de configuratiebestanden worden verborgen voor de gewone gebruiker. Xfce is ontworpen voor productiviteit. Het laadt programma’s snel en voert ze ook snel uit maar is toch conservatief in het gebruik van systeembronnen.

Xfce levert ook een ontwikkelingsplatform voor applicaties. Behalve Xfce zelf gebruiken er ook andere applicaties bibliotheek-functies van Xfce zoals Mousepad (tekst editor), xfmedia muziekspeler en een Terminal emulator.

Een aantal Xfce-programma’s:

  • Thunar: bestandsbeheer
  • Orage: kalender
  • Xfburn: Xfburn is een frontend voor diverse brandprogramma’s als cdrecord, cdrdao, mkisofs, enz.
  • Xfmedia: een gebruiksvriendelijke mediaspeler gebaseerd op de xine-engine (audio en video).

2.1.2.3.5. LXDE

LXDE betekent letterlijk Lightweight X11 Desktop Environment. En deze belofte maakt het ook waar. LXDE is een echt minimalistische desktopomgeving die gebaseerd is op taakbalk en startknop en het functioneert met een ongelooflijke snelheid. LXDE wordt om die redenen dan vaak ook ingezet op oudere of minder krachtige pc’s. Basiscomponenten zijn gemaakt in C maar voor het visuele aspect gebruikt het ook de ontwikkelbibliotheken van GNOME. Vanaf 2014 is de ontwikkeling van LXDE afgestapt van GTK en baseert het zich voortaan om QT: het ontwikkelplatform van KDE. Om die reden kreeg het ook een andere naam LXQT. LXDE komt met een eigen bestandsbeheerder: pcmanfm. Het heeft een eigen paneel, terminal, ... tot een eigen inlogmanager.

2.1.2.3.6. Mate

Mate is de tweelingbroer van Cinnamon. Het is ontstaan in 2011 na frustratie over het verdwijnen van GNOME2 met zijn traditionele taakbalk. Het is dan ook een heel goede vervanger van het vroegere GNOME2 (gestopt door GNOME in 2011). Dit houdt in: zowel een bovenbalk en onderbalk, applicatiemenu in de linkeronderhoek. Omdat het gebaseerd is op GNOME2 (met een ontwikkeling van 10 jaar) is het een heel stabiele omgeving die bovendien nog altijd kan charmeren. Mate is gebaseerd op de oude en niet meer onderhouden GTK-versie2-bibliotheken maar het Mate-team is van plan om in de nabije toekomst over te stappen naar GTK3.

Mate komt met eigen applicaties die gebaseerd zijn op de GNOME-programma’s: caja (bestandsbeheer); atril (pdf-viewer), enz. .

2.1.2.3.7. …en nog meer

Éen grote desktopomgeving hebben we niet opgenomen in de lijst: unity. Deze desktopomgeving is heel specifiek voor de linuxdistributie ubuntu. Unity is op geen enkele andere distributie aan de praat te krijgen en kun je niet installeren op Debian. Wat uiteraard wel een beetje jammer is. Als workflow is het gelijkaardig aan GNOME maar kent enkele eigen ontwikkelingen als HUD (Heads up Display), geïntegreerde menubalk en kent een omstreden zoekfunctie (omdat deze de resultaten doorstuurt naar Canonical Ltd en ook reclame inbouwt van commerciële aanbieders).

Je hebt nog enkele andere desktopomgevingen die je -met wat omweg ook op Debian kan installeren: budgie-desktop, pantheon, enlightenment, enz.

Windowmanagers zijn er ook in overvloed: Openbox, fluxbox, twm, enz. zijn maar enkele. Maar pas op: het enige wat deze omgevingen doen is het plaatsen van vensters: verwacht geen extra software als een bestandsbeheerder of zelfs maar een taakbalk of startknop. Magisch woord is rechtermuisklik op het bureaublad.

2.1.3. Distributies

Linux krijg je meestal op je pc door middel van een distributie. Een distributie bestaat uit een linuxkernel, een hoop toepassingssoftware, en installatie- en configuratietools. Het verschil tussen de distributies zit hem vooral in het installatie-programma, in de configuratieprogramma’s, in de selectie van meegeleverde programma’s, in de doelgroep die de distro voor ogen houdt, de doelstellingen die men nastreeft.

Het voordeel van een distributie is dat je zelf niet het internet moet afschuimen om al de software waarin je geïnteresseerd bent op te snorren en af te halen. Er zijn talloze distributie-makers actief, zodat je als newbie het gevaar loopt het Linux-bos door de distributie-bomen niet meer te zien. Maar geen nood: met de summiere uitleg hieronder ben je al een heel eind op weg om de voor jou meest geschikte distributie te proberen.

Hoewel de software op distributies open en gratis is, is het niet verboden om geld te verdienen met het aanmaken en verdelen van distributies, het maken van (grafische) “package management tools,” of het verlenen van ondersteuning aan gebruikers. Er bestaan dus zowel commerciële distributies als “open” of beter community-based distributies. Wij sommen er slechts enkele op. Voor uitleg bij de meer dan honderd distro’s : http://www.distrowatch.com

2.1.3.1. Commerciële distributies

Deze bieden de mogelijkheid om onderhoudscontracten af te sluiten, van een eenvoudige telefonische helpdesk tot en met dag-en-nacht garantie. Zij hebben ook vertegenwoordigers in zowat alle geïndustrialiseerde landen.

2.1.3.1.1. Suse - https://www.suse.com/

SuSE LINUX is (vooral in Europa) een zeer populaire distro van Duitse origine. Sedert 2004 is het overgenomen door Novell die met SuSE LINUX een eigen Linuxafdeling wil opzetten. In 2011 werd Novell opgekocht door Attachmate die het bedrijf in twee splitste. Suse-business en opensuse werden gevormd. Suse business is de betalende versie die zich specialiseert in servers en desktops. Door zijn partnerships met grote bedrijven als IBM, HP, Intel, Cisco, Dell, Fujitu, SAP heeft het continu kunnen groeien.

2.1.3.1.2. RedHat - http://www.redhat.com

Red Hat is een beursgenoteerd bedrijf dat een omzet maakt van meer dan 1 miljard dollar op jaarbasis. Red Hat specialiseert zich in servers met bijhorende desktop-clients. Het kent een mooie interface om de servers te configureren. De desktop is eerder zakelijk ingericht. Red Hat was er reeds vanaf de beginjaren van linux en kent een traditie van het financieren / ondersteunen van vele opensource projecten.

2.1.3.2. Open of community based distributies

Deze worden volledig door vrijwilligers gerund, en zijn dus de “puurste”, in de zin dat ze het strikst te ideeën van de vrije software filosofie volgen. Al deze distributies zijn gratis van het internet te halen (is 100 procent legaal) en mogen op meerdere PC’s geïnstalleerd worden.

2.1.3.2.1. Debian - http://www.debian.org

Debian is zowat de oudste van de community-based distributies. Het kent een wereldwijde, actieve gemeenschap van programmeurs die de distributie continu up-to-date en stabiel houdt. Op deze distributie zijn heel wat andere distro’s gebaseerd omwille van de kwaliteit, degelijkheid en zijn strak vasthouden aan de GNU. Hoewel vroeger relatief moeilijk te installeren is dit met de nieuwe installer ‘Sarge’ nu veel vereenvoudigd. Deze distro is volledig gratis en je vindt stapels ondersteuning op het internet!

2.1.3.2.2. Slackware - http://www.slackware.com

Deze distro is meer bedoeld voor de hardcore Linuxgebruiker. Je vindt niet onmiddellijk iets wat eigen is aan Slackware, maar je krijgt wel een zeer zuivere distro in handen. Je zult wel zelf nog heel wat moeten configureren en dit zonder grafische configuratietools. De installatie verloopt nog voor een groot stuk tekstgebaseerd (via de commandoregel). Begin niet aan Slackware als je niet bereid bent op eigen houtje op zoek te gaan naar informatie en bij te leren. Laat je ook niet teveel afschrikken: Slackware is een heel goede distro; wanneer je wat Linuxervaring hebt, kan het best eens leuk zijn om ermee te experimenteren!

2.1.3.2.3. Mint - http://linuxmint.com

Linux Mint is op zijn beurt een afsplitsing van zowel Ubuntu als Debian. Het is vooral populair geworden na het uitbrengen van Unity: een nieuwe door canonical ontwikkelde gebruikersinterface. Mint biedt de stabiliteit en degelijkheid van Debian met een mooi afgewerkte interface. Het komt bovendien standaard met volledige multimedia-ondersteuning: diverse browserplugins, media codecs, moglijkheid tot het films afspelen vanaf DVD’s, java en andere onderdelen. De distributie ontwikkelt twee eigen desktopomgevingen: cinnamon en mate, als ook enkele specifieke configuratieprogramma’s.

2.1.3.3. Open met commerciële sponsoring of ontwikkelversie

2.1.3.3.1. Ubuntu - http://www.ubuntu.com

Ubuntu was ooit gebaseerd op Debian, maar met meer up-to-date pakketten. Sedert 2010 begint Ubuntu meer af te wijken: niet enkel van Debian maar ook van grote projecten als GNOME. Ubuntu wordt gesponsord door het Afrikaanse bedrijf Canonical Software, opgericht door ondernemer en multimiljonair Mark Shuttleworth. Deze distributie is niet commercieel. Sterker nog, het motto is dat software vrijelijk en gratis beschikbaar moet zijn voor iedereen. Het kan gedownload worden en er zijn gratis cd’s te verkrijgen. Er komt elke 6 maanden een nieuwe versie uit maar slechts om de twee jaar een stabiele versie. Ubuntu richt zich op de desktop, server, cloud, smartphone, tablet en televisie.

2.1.3.3.2. Fedora - http://fedora.redhat.com

Toen Red Hat in 2003 besloot om zich volledig te richten op de zakelijke markt ontwikkelde ze de desktopversie niet actief verder uit. De ontwikkeling van de variant voor thuisgebruikers werd verplaatst naar de gemeenschap. Fedora werd geboren.

Fedora heeft buiten zijn directe functie als desktopdistributie ook nog een andere belangrijke functie: met het Fedoraproject hoopt Red Hat een grote gebruikersgroep te creëren die actief meeontwikkelt aan Fedora. Red Hat helpt, zeker in het begin, nog hard mee aan de ontwikkeling, maar naarmate de tijd verstrijkt moet de gemeenschap zich steeds meer zelf ontwikkelen. Red Hat neemt hiervan alle goede ontwikkelingen over in haar serversoftware.

Ook gepatenteerde software is standaard niet opgenomen in Fedora Core. Daardoor is ondersteuning voor enkele dingen niet opgenomen in Fedora Core. Denk daarbij aan: het afspelen van MP3-bestanden, het afspelen van Flash-filmpjes, ondersteuning voor Java in de webbrowser ontbreekt, geen 3d-acceleratie bij ATI- en NVidia-videokaarten.

2.1.3.3.3. Opensuse - http://www.opensuse.org

Opensuse is net als fedora een ontwikkelversie van een commerciële distributie (in dit geval Suse Enterprise). Opensuse is volledig gratis.

2.1.3.4. Ook heel interessant

De lijst kan blijven doorgaan. Wat je zeker ook eens kan uitproberen:

Arch linux: is een minimalistische distibutie die je volledig naar je hand kan zetten. Het kent een rolling-release wat betekent dat je continu de laatste versie hebt van de software. Als je Arch wil installeren dan heb je eerst wat ervaring nodig met omdat het installatieproces volledig via de commandline / shell gebeurt.

Elementary OS: Ga je voor mooi en elegantie dan kan Elementary echt iets voor jou zijn. Het heeft een eigen ontwikkelde grafische omgeving en iconen met aandacht voor schoonheid en gebruiksgemak.

CentOS: Is een unieke distributie omdat het de commerciële linuxdistributie RedHat van de grond af compileert en je dus een vrije (lees gratis) versie van RedHat aanbiedt.

2.1.3.5. Welke distributie kiezen?

Er zijn naast gebruiksgemak nog andere parameters mogelijk om een distributie te kiezen: stabiliteit, bleeding-edge software, veiligheid, doelgroep, hoeveelheid software, veiligheid, enz.

Veel beginners vragen zich af welke distributie ze moeten gebruiken. Het antwoord is deels een kwestie van persoonlijke smaak. Van de genoemde distributies zijn Fedora Core, SuSE en Ubuntu het meest geschikt om mee te beginnen. De installatie is eenvoudig en er wordt voor gezorgd dat alles meteen werkt. Bij andere distributies moet je vaak nog het een en ander zelf doen, wat vooral voor de beginnende gebruiker een struikelblok kan zijn.

Waar je niet op moet letten bij het uitkiezen van een distributie is het versienummer. Om nieuwer te lijken, gebruiken sommige makers van distributies een hoger versienummer. Zoals je kunt verwachten doen alleen commerciële dat. Waar je beter aan kunt zien hoe nieuw een distributie is, zijn de versienummers van de software die erbij zit, zoals de kernel en KDE/GNOME. Dat is ook precies wat DistroWatch doet.